📈 Kế toán quản trị (Analytic)

Kế toán quản trị / Phân tích (Analytic Accounting) cho phép bạn theo dõi chi phí và doanh thu theo từng chiều quản trị (dự án, phòng ban, bộ phận...) độc lập với hệ thống tài khoản kế toán tài chính. Mỗi nghiệp vụ được gắn với một tài khoản phân tích (analytic account) thuộc một kế hoạch phân tích (analytic plan), và được ghi nhận thành các dòng phân tích (analytic items) thông qua phân bổ phân tích (analytic distribution) trên dòng chứng từ.

📷 Cần chèn ảnh: /img/modules/account/analytic/01.png — menu Kế toán quản trị (Analytic Accounting) với ba mục con: Analytic Distribution Models, Analytic Accounts, Analytic Plans.

⚙️ Bật tính năng Kế toán phân tích

Tính năng phân tích bị ẩn cho đến khi bạn bật trong Thiết lập.

1. Vào Kế toán → Cấu hình → Settings (Thiết lập).
2. Tìm khối Analytics (Phân tích).
3. Bật ô Analytic Accounting ("Track costs & revenues by project, department, etc").
4. Lưu thiết lập.

Sau khi bật, menu Kế toán → Cấu hình → Kế toán quản trị (Analytic Accounting) sẽ xuất hiện, đồng thời các trường phân bổ phân tích hiện ra trên chứng từ.

💡 Khi bật Kế toán phân tích, trên các bút toán/hóa đơn sẽ hiện thêm khối Analytic với trường Analytic Distribution (Phân bổ phân tích) và thẻ Analytic Lines (Dòng phân tích).

📷 Cần chèn ảnh: /img/modules/account/analytic/02.png — khối Analytics trong Settings với công tắc Analytic Accounting đang bật.

🧱 Các khái niệm cơ bản

Đối tượng	Ý nghĩa
Kế hoạch phân tích (Analytic Plan)	Nhóm/chiều phân tích, gom các tài khoản phân tích cùng loại (ví dụ: Dự án, Phòng ban). Có thể có kế hoạch con (Subplans).
Tài khoản phân tích (Analytic Account)	Đối tượng để gắn chi phí/doanh thu, luôn thuộc về một kế hoạch phân tích.
Phân bổ phân tích (Analytic Distribution)	Cách chia một dòng chứng từ cho một hoặc nhiều tài khoản phân tích theo tỷ lệ phần trăm.
Dòng phân tích (Analytic Item)	Bản ghi chi phí/doanh thu phát sinh trên một tài khoản phân tích.
Mô hình phân bổ (Analytic Distribution Model)	Quy tắc tự động điền phân bổ phân tích dựa trên đối tác/nhóm đối tác/công ty.

🗂️ Tạo kế hoạch phân tích (Analytic Plan)

Kế hoạch phân tích định nghĩa một chiều phân tích. Hệ thống có sẵn kế hoạch Project (Dự án) mặc định.

1. Vào Kế toán → Cấu hình → Kế toán quản trị → Analytic Plans (Kế hoạch phân tích).
2. Nhấn Tạo mới để mở phiếu kế hoạch.
3. Nhập Name (Tên) cho kế hoạch, ví dụ "Phòng ban" hay "Dự án".
4. Chọn Default Applicability (Mức áp dụng mặc định): Optional (Tùy chọn), Mandatory (Bắt buộc) hoặc Unavailable (Không dùng).
5. Chọn Color (Màu) để dễ nhận biết trong giao diện phân bổ.
6. Lưu.

Các trường chính của kế hoạch phân tích:

Trường	Ý nghĩa
Name	Tên kế hoạch phân tích.
Parent	Kế hoạch cha (nếu đây là kế hoạch con).
Default Applicability	Mức áp dụng mặc định: Optional / Mandatory / Unavailable.
Color	Màu hiển thị của kế hoạch.
Subplans	Nút thống kê số kế hoạch con; nhấn để xem/tạo kế hoạch con.
Analytic Accounts	Nút thống kê số tài khoản phân tích thuộc kế hoạch; nhấn để xem danh sách.

💡 Trên phiếu kế hoạch (kế hoạch gốc, không có cha) có thẻ Applicability (Áp dụng) để đặt quy tắc riêng theo Domain và Company, ghi đè mức áp dụng mặc định.

⚠️ Kế hoạch Project là kế hoạch nền của hệ thống: bạn không thể thêm kế hoạch cha cho nó.

📷 Cần chèn ảnh: /img/modules/account/analytic/03.png — phiếu Analytic Plan với trường Name, Default Applicability, Color và thẻ Applicability.

🧾 Tạo tài khoản phân tích (Analytic Account)

Tài khoản phân tích là đối tượng cuối cùng để gắn chi phí/doanh thu.

1. Vào Kế toán → Cấu hình → Kế toán quản trị → Analytic Accounts (Tài khoản phân tích).
2. Nhấn Tạo mới để mở phiếu tài khoản.
3. Nhập Analytic Account (Tên tài khoản), ví dụ "Dự án XYZ".
4. Chọn Plan (Kế hoạch phân tích) mà tài khoản này thuộc về (bắt buộc).
5. (Tùy chọn) Nhập Reference (Mã tham chiếu) và chọn Customer (Khách hàng) liên quan.
6. Lưu.

Các trường chính của tài khoản phân tích:

Trường	Ý nghĩa
Analytic Account (Name)	Tên tài khoản phân tích.
Reference (Code)	Mã tham chiếu, hiển thị dạng [mã] Tên.
Plan	Kế hoạch phân tích chứa tài khoản này (bắt buộc).
Customer	Khách hàng gắn với tài khoản (nếu có).
Company	Công ty áp dụng; để trống nghĩa là dùng chung cho mọi công ty.
Balance	Số dư (chênh lệch giữa Credit và Debit) của các dòng phân tích.

💡 Trên phiếu tài khoản phân tích có nút thống kê Gross Margin (Biên lợi nhuận) hiển thị số dư; nhấn vào để xem các dòng phân tích đã phát sinh trên tài khoản.

⚠️ Khi tài khoản đã có dòng phân tích, hệ thống không cho đổi Company của tài khoản đó để tránh sai lệch dữ liệu.

📷 Cần chèn ảnh: /img/modules/account/analytic/04.png — phiếu Analytic Account với trường Name, Plan, Reference, Customer và nút Gross Margin.

💠 Phân bổ phân tích trên dòng chứng từ (Analytic Distribution)

Khi đã bật Kế toán phân tích, các dòng hóa đơn/bút toán có trường Analytic Distribution (Phân bổ phân tích). Bạn dùng nó để chia một dòng chứng từ cho một hoặc nhiều tài khoản phân tích theo phần trăm.

1. Mở một hóa đơn hoặc bút toán (Kế toán).
2. Trên dòng chi tiết, tìm cột/trường Analytic (Phân bổ phân tích).
3. Chọn tài khoản phân tích và nhập tỷ lệ phần trăm tương ứng.
4. Có thể thêm nhiều tài khoản (thuộc các kế hoạch khác nhau) cho cùng một dòng; tổng phần trăm theo từng kế hoạch nên đạt 100%.
5. Lưu chứng từ — khi ghi sổ, hệ thống tự sinh các dòng phân tích (Analytic Items) tương ứng.

⚠️ Nếu một kế hoạch phân tích được đặt mức Mandatory (Bắt buộc), dòng chứng từ phải có phân bổ đạt 100% cho kế hoạch đó, nếu không hệ thống sẽ báo lỗi khi xác nhận.

📷 Cần chèn ảnh: /img/modules/account/analytic/05.png — widget Analytic Distribution trên dòng hóa đơn với tài khoản phân tích và tỷ lệ phần trăm.

🤖 Mô hình phân bổ tự động (Analytic Distribution Models)

Mô hình phân bổ giúp tự động điền phân bổ phân tích khi tạo hóa đơn/chứng từ dựa trên điều kiện đối tác, nhóm đối tác hoặc công ty.

1. Vào Kế toán → Cấu hình → Kế toán quản trị → Analytic Distribution Models (Mô hình phân bổ phân tích).
2. Nhấn Tạo mới.
3. Tại khối Conditions to meet (Điều kiện áp dụng), chọn Partner (Đối tác), Partner Category (Nhóm đối tác) và/hoặc Company (Công ty).
4. Tại khối Distribution to apply (Phân bổ áp dụng), thiết lập Analytic Distribution mặc định.
5. Lưu.

Khi tạo chứng từ khớp với điều kiện (ví dụ chọn đúng đối tác đã cấu hình), hệ thống sẽ tự động điền phân bổ phân tích từ mô hình.

Trường	Ý nghĩa
Partner	Đối tác để áp dụng mô hình.
Partner Category	Nhóm đối tác để áp dụng mô hình.
Company	Công ty áp dụng; để trống là dùng chung.
Analytic Distribution	Phân bổ phân tích mặc định sẽ được điền.
Sequence	Thứ tự ưu tiên khi nhiều mô hình cùng khớp.

📷 Cần chèn ảnh: /img/modules/account/analytic/06.png — phiếu Analytic Distribution Model với khối điều kiện và phân bổ áp dụng.

📊 Xem dòng và báo cáo phân tích

Các dòng phân tích phát sinh được tổng hợp để theo dõi chi phí/doanh thu theo chiều quản trị.

• Kế toán → Accounting (Kế toán) → Transactions → Analytic Items (Dòng phân tích): danh sách toàn bộ dòng phân tích, có thể xem ở dạng list, kanban, biểu đồ (graph) và pivot.
• Kế toán → Reporting (Báo cáo) → Management → Analytic Report (Báo cáo phân tích): báo cáo phân tích chi phí/doanh thu theo tài khoản và kế hoạch phân tích.

Mỗi dòng phân tích (Analytic Item) gồm các thông tin chính:

Trường	Ý nghĩa
Date	Ngày phát sinh.
Description (Name)	Diễn giải dòng phân tích.
Analytic Account	Tài khoản phân tích được ghi nhận.
Amount	Số tiền (dương là doanh thu/credit, âm là chi phí/debit).
Quantity (Unit Amount)	Số lượng.
Unit	Đơn vị tính.
Partner	Đối tác liên quan.

💡 Trên màn hình Analytic Items, bạn có thể dùng dạng pivot và graph để phân tích chi phí/doanh thu theo tài khoản phân tích và theo thời gian.

📷 Cần chèn ảnh: /img/modules/account/analytic/07.png — danh sách Analytic Items với các cột Date, Description, Analytic Account và Amount.

Liên quan

• Ngân sách — lập kế hoạch thu/chi theo tài khoản phân tích và đối chiếu thực tế.
• Cấu hình & Báo cáo — thiết lập chung và các báo cáo của phân hệ Kế toán.